Według WHO rak płuc jest najczęściej występującym, a do tego jednym z najgorzej rokujących nowotworów złośliwych na świecie. Powodem wysokiej śmiertelności jest późna diagnoza. Szpital Wojewódzki w Szczecinie, dzięki wsparciu Funduszy Europejskich, rzuca wyzwanie chorobie i startuje z programem „Zapobieganie i wczesne wykrywanie raka płuc”. To rekordowe 7,4 mln zł na edukację i diagnostykę, które mają pomóc uniknąć zachorowania albo wychwycić raka wtedy, gdy jest on jeszcze w pełni uleczalny.
Na Pomorzu Zachodnim walka z nowotworami układu oddechowego wchodzi na nowy poziom. Program, realizowany dzięki umowie z Wojewódzkim Urzędem Pracy i środkom z Europejskiego Funduszu Społecznego Plus, jest skierowany do najbardziej zagrożonych chorobą – wieloletnich palaczy oraz osób, które ze względów ekonomicznych lub społecznych mogą mieć utrudniony dostęp do diagnostyki i leczenia.
Inwestycja w życie mieszkańców
Inicjatywa jest możliwa dzięki dofinansowaniu z Funduszy Europejskich dla Pomorza Zachodniego 2021-2027. Dla władz regionu to jeden z priorytetów zdrowotnych.
– Bardzo się cieszę, że kolejne działanie z zakresu profilaktyki będzie realizowane na terenie naszego województwa – mówił podczas konferencji prasowej w szpitalu w Zdunowie marszałek zachodniopomorski Olgierd Geblewicz. – Mam głębokie przekonanie, że w Polsce wciąż mamy zbyt mało edukacji i badań przesiewowych wykrywających choroby na wczesnym etapie. Zbyt często zgłaszamy się do lekarza za późno. Dzięki funduszom unijnym i zaangażowaniu naszych specjalistów, dajemy mieszkańcom narzędzie, które pozwala realnie zadbać o życie. Profilaktyka to najlepsza broń w walce o zdrowie naszych mieszkańców.
Realizacja projektu to efekt współpracy między jednostkami medycznymi a instytucjami odpowiedzialnymi za dystrybucję środków unijnych. Wojewódzki Urząd Pracy w Szczecinie, pełniąc rolę instytucji pośredniczącej, czuwa nad sprawnym przebiegiem i efektywnością wykorzystania tych funduszy w obszarze zdrowia publicznego.
– Profilaktyka zdrowotna jest fundamentem sprawnego rynku pracy. Dobry pracownik to zdrowy pracownik – podkreślała Kinga Jacewicz, Dyrektor Wojewódzkiego Urzędu Pracy. – To kolejny konkurs z zakresu profilaktyki nowotworowej, który ogłosiliśmy jako Wojewódzki Urząd Pracy. Naszym celem jest dbanie o to, by mieszkańcy regionu jak najdłużej pozostawali w dobrym zdrowiu i mogli być aktywni zawodowo. To inwestycja w kapitał ludzki – chcemy, by każdy mieszkaniec, niezależnie od miejsca zamieszkania, miał szansę na darmową, szybką i profesjonalną diagnostykę, która może uratować życie.
85% zachorowań można było uniknąć
Z programu będą mogli skorzystać mieszkańcy Pomorza Zachodniego w wieku od 55 do 74 lat, z historią palenia tytoniu (co najmniej trzydzieści paczkolat).
– Termin „paczkolata”, który dla wielu pacjentów brzmi obco, jest kluczowym wskaźnikiem ryzyka – wyjaśniła lek. Iwona Witkiewicz, konsultantka wojewódzka w dziedzinie chorób płuc, lekarz naczelna szpitala w Zdunowie i szefowa oddziału gruźlicy i chorób płuc SPWSZ. – To bardzo prosty przelicznik: jeden paczkorok to równowartość palenia jednej paczki papierosów dziennie przez okrągły rok. Jeśli więc ktoś palił paczkę dziennie przez 20 lat, ma na koncie 20 paczkolat. Jeśli palił dwie paczki przez 10 lat – wynik jest ten sam. To właśnie ta skumulowana dawka toksyn decyduje o tym, jak bardzo obciążone są nasze płuca i czy kwalifikujemy się do bezpłatnej diagnostyki w ramach programu.
Ponadto warunkiem udziału jest także podpisanie przez uczestnika świadomej zgody, przy braku wcześniejszej diagnozy raka płuca oraz przeciwwskazań do badania.
Program prowadzi pacjenta krok po kroku: od rejestracji i wizyty kwalifikacyjnej połączonej z edukacją zdrowotną, przez wykonanie niskodawkowej tomografii komputerowej, aż po podsumowującą wizytę lekarską, podczas której omawiany jest wynik badania i przekazywane są indywidualne zalecenia. W razie wykrycia nieprawidłowości pacjent kierowany będzie na pilną, pogłębioną diagnostykę, już poza programem.
– Rak płuca nie jest najczęstszym nowotworem ani w grupie kobiet, ani w grupie mężczyzn. W grupie mężczyzn mamy raka prostaty, w grupie kobiet raka piersi. Jeśli jednak spojrzymy na śmiertelność, to rak płuca wyprzedza oba te nowotwory – mówiła lek. Iwona Witkiewicz. – Tylko około 15% naszych pacjentów ma szansę na pięcioletnie przeżycie. I rzeczywiście co czwarty chory w Polsce, który umiera na raka, umiera na raka płuc. To są przerażające statystyki i dlatego jestem bardzo wdzięczna za ten program. My chcemy dzięki niemu nie tylko wcześniej wykryć raka, co jest szalenie ważne, ale my w tym programie chcemy też uświadomić pacjentom, że każdych 85 zachorowań na sto można byłoby uniknąć, gdybyśmy powstrzymali konsumpcję tytoniu.
Dajmy sobie szansę na długie życie
Z programu do 2028 roku będzie mogło skorzystać aż 8000 osób. Spotkania z edukatorami, lekarzami oraz badania tomograficzna będzie odbywać się zarówno w Zdunowie, jak i przy Arkońskiej.
– Nie wykluczamy zaproszenia do projektu ośrodków z innych, oddalonych od Szczecina miejscowości. Będziemy o tym informować w kolejnych etapach realizacji programu – tłumaczyła Małgorzata Usielska, dyrektor Szpitala Wojewódzkiego w Szczecinie. – Zaczynamy jednak tutaj, w Zdunowie, w szpitalu, który ma dwa duże oddziały pulmonologiczne, ma klinikę torakochirurgii i od zawsze zajmuje się diagnostyką i leczeniem raka płuca. Drodzy Państwo, wszyscy chcemy żyć, najlepiej miło, dostatnio i długo. Dajmy sobie na to szansę i skorzystajmy z programu. Zapisy ruszają lada dzień.
Infolinia programu „Zapobieganie i wczesne wykrywanie raka płuc” działać będzie w dni powszednie, w godz. od 7.00 do 14.30, pod numerem 91 500 0 505. Rejestrację telefoniczną rozpoczniemy 25 lutego, a więc w najbliższą środę.
Konsultantki, podczas rozmowy telefonicznej, dokonają wstępnej kwalifikacji i umówią pierwszą z wizyt – edukacyjną. Po niej przyjdzie czas na badanie tomograficzne i spotkanie z lekarzem.
– W razie kłopotów z dodzwonieniem się na infolinię, zwłaszcza w pierwszych dniach funkcjonowania, zachęcamy do zostawienie swojego numeru internetowemu Asystentowi Pacjenta – to taki niebieski przycisk na stronie internetowej szpitala: spwsz.szczecin.pl, po naciśnięciu którego będziemy mogli zgłosić zainteresowanie programem. Nasze panie rejestratorki będą pod te pozostawione numery oddzwaniały – tłumaczy Tomasz Owsik-Kozłowski, rzecznik prasowy SPWSZ.
Łączna wartość projektu wynosi 7 431 600 zł, w tym 6 316 860 zł to środki europejskie, 743 160 zł – dotacja celowa, a 371 580 zł – wkład własny szpitala.
Konferencja prasowa w SPWSZ w Zdunowie - od lewej: lek. Iwona Witkiewicz, marszałek Olgierd Geblewicz, dyrektor SPWSZ Małgorzata Usielska, dyrektor WUP Kinga Jacewicz i zastępca dyrektora SPWSZ Klaudiusz Dziubała
